'มุมมองข้ามกาลเวลา' - ตอนที่ 1 [บทความความงามโดยผู้อำนวยการซงซังฮุน]

สวัสดีครับ

ผมซงซังฮุน ผู้อำนวยการโรงพยาบาลศัลยกรรม Golden Diamant ครับ^^

บทความความงามที่เริ่มเผยแพร่ในคาเฟ่ Golden Diamant ตั้งแต่เดือนนี้

เพื่อให้หลายๆ ท่านได้เพลิดเพลินไปด้วยกัน

ผมจึงตั้งใจจะเผยแพร่ในบล็อกอย่างเป็นทางการของโรงพยาบาลศัลยกรรม Golden Diamant ด้วยครับ

ขอเชิญอ่านอย่างสนุกสนานราวกับได้พักผ่อนนะครับ^^

[มุมมองข้ามกาลเวลา (ตอนที่ 1)]

วีนัสแห่งยุคเรอเนซองส์ ‘ซิโมเนตตา เวสปุชชี (Simonetta Vespucci)’

การข้ามกาลเวลา (Time) หมายถึงการ ‘ข้าม’ จากอดีตสู่ปัจจุบัน หรือจากปัจจุบันสู่อดีต นั่นคือการอยู่เหนือกาลเวลา โดยมีความหมายแฝงถึงจินตนาการที่ว่ามุมมอง (Gaze) ของบุคคลในภาพวาดคลาสสิกได้มาถึงพวกเราในปัจจุบัน และความหมายเชิงย้อนกลับที่ว่ามุมมองในปัจจุบันย้อนกลับไปมองและตีความบุคคลนั้นอีกครั้ง

ดังนั้น บทความความงามของผม ‘มุมมองข้ามกาลเวลา’ จึงมีความหมายที่ทั้งเป็นบทกวีและปรัชญาอย่างลึกซึ้ง ผมจะตีความทางการแพทย์ศัลยกรรมจากจุดนัดพบที่มุมมองของสตรีในภาพวาดคลาสสิกและมุมมองของคนยุคใหม่ข้ามกาลเวลามาบรรจบกัน และจะดำเนินเรื่องราวต่อไปด้วยการสำรวจทางปัญญาและศิลปะเกี่ยวกับมาตรฐานความงาม โครงสร้างใบหน้า สุนทรียศาสตร์ ความเป็นยุคสมัย และอุดมคติของมนุษย์ ไม่ใช่แค่ ‘การฟื้นฟูรูปลักษณ์’ เท่านั้น

ภาพเหมือนของหญิงสาว, 1475 - พิพิธภัณฑ์ศิลปะชตาเดล ประเทศเยอรมนี / การตีความ Simonetta Vespucci ในยุคสมัยใหม่

ซิโมเนตตา เวสปุชชี (Simonetta Vespucci, ค.ศ. 1453 – ค.ศ. 1476) เป็นสตรีชนชั้นสูงชาวอิตาลีที่อาศัยอยู่ในฟลอเรนซ์ในยุคเรอเนซองส์ เธอเป็นบุคคลที่มีอิทธิพลอย่างมากต่อศิลปะและวัฒนธรรมด้วยความงามและเสน่ห์อันน่าหลงใหล ความงามของเธอถูกจดจำว่าเป็นความงามอันเป็นนิรันดร์ในผลงานของบอตติเชลลี ผู้คนในยุคนั้นเรียกเธอว่า ‘วีนัสผู้มีชีวิต’

ซิโมเนตตาเสียชีวิตด้วยวัยเพียง 22 ปีด้วยโรควัณโรค การเสียชีวิตก่อนวัยอันควรของเธอกลับทำให้เธอกลายเป็นตำนานและบุคคลในเทพนิยาย เธอได้กลายเป็นสัญลักษณ์ของศิลปะ บทกวี และความเป็นผู้หญิงในอุดมคติ และจิตรกรและกวีหลายคนต่างรำลึกและชื่นชมเธอ บอตติเชลลียังคงวาดภาพเธอซ้ำๆ เป็นเวลากว่า 10 ปีหลังจากที่ซิโมเนตตาเสียชีวิต

เขาไม่ได้วาดภาพเธอเป็นเพียงหญิงสาวที่สวยงาม แต่เป็นสัญลักษณ์ของความงามอันศักดิ์สิทธิ์และบริสุทธิ์ ซึ่งได้รับอิทธิพลจากความรักแบบเพลโตและปรัชญานีโอเพลโต ในช่วงบั้นปลายชีวิต บอตติเชลลีได้สั่งเสียไว้ว่าต้องการถูกฝังข้างซิโมเนตตา และเขาก็ถูกฝังอยู่ใกล้หลุมศพของเธอจริงๆ

ซิโมเนตตาไม่ใช่แค่หญิงสาวที่สวยงาม แต่เป็นผู้ที่รวบรวมอุดมคติของมนุษย์และความงามในยุคเรอเนซองส์ ศิลปินในยุคนั้นพยายามแสดงออกถึงเทพธิดาในตำนาน คุณธรรม ความงาม และความบริสุทธิ์ผ่านรูปลักษณ์ของเธอ

ภาพต้นฉบับที่บอตติเชลลีวาดนั้นเป็นสไตล์เรอเนซองส์ จมูกเรียบแต่แหลมและค่อนข้างยาวคล้ายจมูกเหยี่ยว ริมฝีปากบางและดูซีดจาง

ดวงตาเรียบง่าย ขนตาหรือสีผิวดูจืดชืด ส่วนกรามเรียบแต่ไม่มีความงามของเส้นโค้งมน ทำให้ดูคมชัด

ใบหน้าของซิโมเนตตาแทบไม่แสดงออกถึงสีหน้าหรืออารมณ์ใดๆ เป็นความงามในอุดมคติแบบเรอเนซองส์ที่มีความรู้สึกนิ่งสงบ

แต่ซิโมเนตตาในเวอร์ชันสมัยใหม่ทางด้านขวา จมูกโดยรวมได้รับการปรับปรุงให้สั้นและโด่งขึ้น

สันจมูกเรียวและเป็นระเบียบอย่างเป็นธรรมชาติ ให้ความรู้สึกเหมือนการศัลยกรรมปลายจมูกแบบไม่เปิดแผล

ริมฝีปากได้รับการแก้ไขให้มีวอลลุ่มและมีสีชมพูธรรมชาติ ทำให้ขอบปากชัดเจนขึ้นมาก

ดูเหมือนผลลัพธ์จากฟิลเลอร์

ดวงตาคือความงามที่มีชีวิตชีวา

ขนตายาวงอน การแต่งตาละเอียดอ่อน

และมีเส้นตาที่ชัดเจน

อาจเป็นเพราะผลของอายแชโดว์

ทำให้ดวงตาดูใหญ่ขึ้นและคมชัดขึ้น

(การแก้ไขรูปตา หรือผลลัพธ์จากการแต่งหน้า) ผิวที่สม่ำเสมอและสว่างขึ้น ดูขาวเนียนและเงางามราวกับได้รับการบำรุงผิว และดูมีชีวิตชีวาด้วยผลของบลัชออนและไฮไลท์เตอร์

และกรามได้รับการจัดระเบียบเป็นรูปตัว V ทำให้ใต้คางและโหนกแก้มดูเรียวขึ้น ราวกับผลลัพธ์จากการผ่าตัดปรับโครงหน้า

ใบหน้าเปลี่ยนไปในลักษณะที่ ‘ได้รับการศัลยกรรมอย่างเป็นธรรมชาติ’ ตามมาตรฐานความงามสมัยใหม่

การเปลี่ยนแปลงที่สำคัญคือดวงตา จมูก ปาก สีผิว และกราม ทำให้ภาพรวมดูซับซ้อนและมีชีวิตชีวามากขึ้น

ภาพสองภาพที่คลาสสิกและสมัยใหม่มาบรรจบกันนี้ ไม่ใช่แค่การเปลี่ยนแปลงรูปลักษณ์ภายนอกเท่านั้น แต่ยังเป็นการแสดงภาพความแตกต่างในการรับรู้ ‘ความงาม’ ในแต่ละยุคสมัย และวิวัฒนาการของวิธีการมองเห็นอย่างกระชับ

แม้จะข้ามผ่านช่วงเวลา 500 ปี แต่สายตาของมนุษย์และความปรารถนาในความงามก็ยังคงคล้ายคลึงกัน

วิธีการที่อุดมคติของความงามเปลี่ยนแปลงไป นั่นคือ หากความงามในยุคเรอเนซองส์ใกล้เคียงกับอุดมคติแบบเทพนิยายและแบบแผน

ความงามในยุคสมัยใหม่จะอิงกับความงามที่เป็นส่วนตัว มีชีวิตชีวา และเป็นจริง

มุมมองของเราถูกผูกมัดอยู่กับกาลเวลาเสมอ

ผู้คนในยุคนั้นที่เห็นซิโมเนตตาอาจรู้สึกถึง ‘ความสมบูรณ์แบบ’ แต่ในปัจจุบันเรากลับมองว่า ‘ไม่สมจริง’

แต่สำหรับหญิงสาวในเวอร์ชันสมัยใหม่ เราสามารถเห็นได้ว่าเธอเข้าถึงได้ง่ายขึ้นเมื่อถูกตีความด้วยรหัสความงามร่วมสมัย

การขยายมุมมองผ่านการแพทย์และเทคโนโลยี นั่นคือมุมมองแบบเมตา (META) ที่ ‘มองอดีตด้วยสายตาของปัจจุบัน’

ราวกับว่า ‘หญิงสาวคนหนึ่งข้ามแม่น้ำแห่งกาลเวลาและเกิดใหม่ด้วยความงามที่แตกต่าง’

นั่นคือแก่นแท้ของ ‘มุมมองข้ามกาลเวลา’

ความงามไม่ใช่แนวคิดที่ตายตัวเสมอไป

ไม่ได้หมายถึงแค่การเปลี่ยนแปลงรูปลักษณ์ภายนอกเท่านั้น

แต่ความงามคือเรื่องราวที่ถูกสร้างขึ้นด้วยมุมมองของยุคนั้นๆ ซึ่งหมายความว่าใบหน้าที่เราเห็นไม่ใช่แค่ใบหน้า แต่เป็นภาพเหมือนทางวัฒนธรรมที่สร้างขึ้นโดยกาลเวลา

(ซงซังฮุน ผู้อำนวยการโรงพยาบาลศัลยกรรม Golden Diamant) 12 มิถุนายน 2025

#บทความความงาม #GoldenDiamant #ผู้อำนวยการซงซังฮุน #ซงซังฮุน #คอลัมน์ความงาม